Bijwerkingen van medicijnen op seksualiteit: welke en wat helpt
Redactie De Paarse Keizerin, geschreven door Suze Keizers. Geplaatst op 18 september 2021. Laatst inhoudelijk bijgewerkt en gecontroleerd op 5 juni 2026. Wij raadplegen onafhankelijke, gezaghebbende bronnen. Bij klachten die aanhouden adviseren wij contact met uw huisarts of een seksuoloog.
Medicijnen en seks
Een groot aantal medicijnen en de bijwerking op het seksueel functioneren staan omschreven in de bijgaande tabel.
In de tabel staan de effecten die dit bij een man veroorzaakt. De medicijnen kunnen ook effect hebben op het seksueel functioneren van de vrouw. Hier is echter helaas nog weinig onderzoek naar gedaan.
Tabel gebruiken
Hoe gebruikt u deze tabel?
Kijk in de bijsluiter van het medicijn dat u neemt welke werkzame stof erin zit.
Check of deze stof ook genoemd staat in dit schema:
Zo ja: kijk achter de stof welke bijwerking deze stof heeft op seksueel functioneren. Dat wil niet zeggen dat deze iedereen last krijgt van deze bijwerking. Het hoeft niet, dat verschilt per persoon.
Zo nee: dat wil niet zeggen dat uw medicijn geen seksuele bijwerking heeft. Vraag eventueel na bij uw behandelend arts.
Bron tabel: Peter Leusink
Bronnen en verantwoording
Voor dit artikel raadpleegden wij onafhankelijke, gezaghebbende bronnen. Wij geven de voorkeur aan wetenschappelijke literatuur (PubMed, Cochrane) en erkende Nederlandse gezondheidsbronnen (Thuisarts, NHG, Rutgers, Lareb, Farmacotherapeutisch Kompas). Komt een bewering niet uit een controleerbare bron, dan formuleren wij die voorzichtig of laten haar weg. Dit artikel vervangt geen medisch advies; bij aanhoudende klachten raden wij u aan uw huisarts of een seksuoloog te raadplegen.
- Ko DT, Hebert PR, Coffey CS, et al. (2002). Beta-blocker therapy and symptoms of depression, fatigue, and sexual dysfunction. JAMA. bekijk bron
- Bala A, Nguyen HMT, Hellstrom WJG (2018). Post-SSRI Sexual Dysfunction: A Literature Review. Sexual Medicine Reviews. bekijk bron
- Farmacotherapeutisch Kompas (2026). Onafhankelijke geneesmiddelinformatie. Zorginstituut Nederland. bekijk bron
- Bijwerkingencentrum Lareb (2026). Bijwerkingen melden van geneesmiddelen. Lareb (NL). bekijk bron
- NHS (2023). Erectile dysfunction (impotence). National Health Service UK. bekijk bron
Veelgestelde vragen
Welke medicijnen kunnen seksuele bijwerkingen veroorzaken?
Veel veelgebruikte medicijnen kunnen de seksualiteit beïnvloeden. De bekendste zijn antidepressiva (SSRI's), bloeddrukverlagers (bètablokkers), anticonceptiepillen, antipsychotica, maagzuurremmers en bepaalde pijnstillers. Ook medicijnen tegen prostaatvergroting en cholesterolverlagers staan bekend om mogelijke seksuele bijwerkingen.
Hoe beïnvloeden antidepressiva het seksueel functioneren?
SSRI-antidepressiva zoals sertraline en paroxetine zijn berucht om seksuele bijwerkingen. Ze kunnen het libido verlagen, de opwinding verminderen, erectieproblemen veroorzaken bij mannen en het moeilijker maken om een orgasme te bereiken. Deze bijwerkingen komen voor bij 30 tot 70 procent van de gebruikers.
Wat kan ik doen als mijn medicijnen seksuele bijwerkingen geven?
Stop nooit zelfstandig met medicijnen. Bespreek de klachten met uw arts, er zijn vaak alternatieven mogelijk. Soms helpt een dosisaanpassing, een ander innamemoment of een overstap naar een medicijn met minder seksuele bijwerkingen. Uw arts kan ook aanvullende medicatie voorschrijven.
Kunnen bloeddrukmedicijnen erectieproblemen veroorzaken?
Ja, met name bètablokkers en bepaalde diuretica kunnen erectieproblemen veroorzaken. Ze verminderen de bloedtoevoer naar de penis en kunnen het libido verlagen. ACE-remmers en ARB's hebben over het algemeen minder seksuele bijwerkingen. Bespreek met uw arts of een overstap mogelijk is.
Beïnvloedt de anticonceptiepil het libido?
Bij een deel van de vrouwen kan de anticonceptiepil het libido verlagen. De synthetische hormonen kunnen de aanmaak van testosteron verminderen, een hormoon dat bij zowel mannen als vrouwen een rol speelt bij seksueel verlangen. Als u merkt dat uw zin in seks is afgenomen, bespreek dit dan met uw huisarts.
Zijn seksuele bijwerkingen van medicijnen tijdelijk?
Dat hangt af van het medicijn. Bij sommige medicijnen verminderen de seksuele bijwerkingen na enkele weken. Bij andere, zoals SSRI's, blijven de bijwerkingen vaak bestaan zolang u het medicijn gebruikt. In zeldzame gevallen kunnen seksuele bijwerkingen na het stoppen nog enige tijd aanhouden.
Waar kan ik terecht voor hulp bij seksuele bijwerkingen?
Uw huisarts is het eerste aanspreekpunt. Een seksuoloog kan helpen met praktische adviezen om ondanks de bijwerkingen een bevredigend seksleven te behouden. Een apotheker kan u informeren over de bekende bijwerkingen van uw specifieke medicijn en mogelijke alternatieven.
