Het korte antwoord

Seks tijdens de zwangerschap kan bijna altijd gewoon. Vrijen, klaarkomen en penetratie zijn bij een gewone zwangerschap veilig, en alle standjes mogen zolang het goed voelt en er geen druk op uw buik komt. Bij bloedverlies, gebroken vliezen, een placenta die erg laag ligt of een verhoogde kans op een vroeggeboorte raadt de verloskundige het af. Na de bevalling wacht u met penetratie tot het bloedverlies gestopt is en een eventuele wond geheeld is, gemiddeld na zes weken, en tot u er allebei aan toe bent.

  • Anale seks kan meestal ook: met een condoom, veel glijmiddel, en nooit van de anus naar de vagina zonder nieuw condoom.
  • Is uw vagina na de bevalling of door borstvoeding droger, pak dan een glijmiddel op waterbasis, zoals ons eigen Hydra+. Dat gaat ook samen met condooms.
  • Bel meteen uw verloskundige bij helderrood bloedverlies, vocht dat vruchtwater kan zijn, of harde buiken die pijn blijven doen.

Twijfelt u of het bij u kan? Loop onze checklist langs.

Een zwangerschap verandert veel, ook in bed.

Uw buik groeit, uw hormonen gaan alle kanten op, en plots bent u niet alleen een stel, maar ook aanstaande ouders. De ene week bent u zo misselijk dat u niet aangeraakt wilt worden, een paar weken later heeft u misschien juist meer zin dan ooit. En dan is er nog de partner die ineens bang is de baby te raken.

Over seks tijdens de zwangerschap en na de bevalling bestaan veel vragen en nog meer fabeltjes. Gelukkig kan er meer dan de meeste mensen denken.

Inhoudsopgave

Is seks tijdens de zwangerschap veilig?

Ja, bijna altijd. Bij een gewone zwangerschap is seks onschadelijk (bron), voor u en voor de baby: klaarkomen mag, penetratie ook. Heeft u geen klachten van een infectie en is uw zwangerschap gewoon, dan geeft vrijen ook geen grotere kans op een vroeggeboorte. Er zijn een paar uitzonderingen, maar als die voor u gelden, hoort u dat van uw verloskundige.

Uw baby is goed beschermd

Uw baby ligt in een vruchtzak vol vruchtwater, en dat beschermt tegen stoten van buitenaf. De baarmoederhals sluit zich af met een slijmprop, zodat er geen bacteriën bij de baby komen. Uw partner kan de baby met zijn penis dus op geen enkele manier beschadigen.

Waarom infecties wel aandacht vragen

Wat wel aandacht vraagt, is een infectie. In de zwangerschap verandert de zuurgraad in de vagina, waardoor bacteriën en schimmels meer kans krijgen. Heeft u jeuk, een branderig gevoel, of ruikt of kleurt uw afscheiding anders, laat het dan nakijken door uw huisarts en wacht met vrijen tot het behandeld is: bij een infectie in de vagina kan vrijen de kans op een vroeggeboorte vergroten. En een soa kan schadelijk zijn voor u en de baby: weet u niet zeker of uw partner er een heeft, gebruik dan een condoom. Zwanger worden kan immers niet meer, een soa oplopen wel.

En de standjes? Die mogen allemaal, zolang het goed voelt en er niemand op uw buik leunt. Met een groeiende buik helpt een stevig kussen onder uw heupen of rug.

Kussens die vrijen met een buik makkelijker maken

Bekijk alle sekskussens

Wanneer geen seks tijdens de zwangerschap?

In een paar situaties wordt vrijen afgeraden. Overleg met uw verloskundige of arts bij:

  • bloedverlies uit de vagina;
  • gebroken vliezen, of vocht dat vruchtwater kan zijn;
  • een placenta die erg laag ligt of over de baarmoedermond (een voorliggende placenta);
  • te vroege weeën of een dreigende vroeggeboorte;
  • een verhoogde kans op een vroeggeboorte, bijvoorbeeld als u eerder te vroeg beviel, een korte of zwakke baarmoederhals heeft of een meerling verwacht: dan is het advies vaak om niet te vrijen;
  • een cerclage, een draadje om de baarmoederhals: de eerste twee weken na het plaatsen zeker niet, en daarna wat uw gynaecoloog zegt;
  • ernstige spataderen rond de vagina;
  • een partner die misschien een soa heeft: dan eerst naar de huisarts.

Voelt vrijen niet fijn of doet het pijn, dan is dat altijd een reden om te stoppen.

Een beetje roze of bruine afscheiding na het vrijen komt in de zwangerschap vaker voor, doordat de baarmoedermond kwetsbaarder is, en kan tot drie dagen na de seks duren. Bespreek het met uw verloskundige; is het helderrood of veel, bel dan meteen.

Wanneer belt u direct uw verloskundige?

Stop met vrijen en bel meteen uw verloskundige of arts bij:

  • helderrood bloedverlies, of veel bloed tijdens of na de seks;
  • vocht uit uw vagina dat vruchtwater kan zijn;
  • harde buiken die pijn doen en niet weggaan als u gaat liggen of warm doucht;
  • meer dan zes harde buiken per uur, of buikkrampen die erger worden, terwijl u nog geen 37 weken zwanger bent.

Heeft u een laagliggende placenta of een cerclage, bel dan bij elke twijfel. Het tijdstip maakt niet uit.

Checklist: kan het bij u?

Kies wat bij u past, vink aan wat klopt en klik op de knop. U ziet dan of vrijen kan, of dat u het eerst met uw verloskundige of arts bespreekt.

Eerst even dit

Mijn zwangerschap

Waar we zin in hebben

Twijfelt u, of krijgt u klachten bij het vrijen, bel dan uw verloskundige of huisarts. Wat u aanvinkt, blijft op uw eigen scherm.

Seks per trimester

Een zwangerschap wordt verdeeld in drie trimesters, elk een periode van ongeveer drie maanden: het eerste trimester loopt van week 1 tot en met week 12, het tweede van week 13 tot en met week 26 en het derde van week 27 tot de bevalling. In elk trimester verandert er iets anders in uw lichaam, en dat heeft bijna altijd invloed op uw seksleven; dat is normaal. Gemiddeld neemt de zin in het eerste trimester iets af, wisselt hij in het tweede en daalt hij flink in het derde. Maar het verschil tussen stellen is groot.

Eerste trimester (week 1 tot en met 12): vaak minder zin

In de eerste maanden zijn veel vrouwen moe en misselijk, en hun borsten doen zeer. Ochtendmisselijkheid, die eigenlijk de hele dag kan aanhouden, maakt vrijen niet bepaald aantrekkelijk. U kunt ook sneller emotioneel zijn, van gauw in tranen tot intens blij, en in uw hoofd kan de angst spelen om de baby iets aan te doen. Meestal is de misselijkheid na week 12 over.

Tweede trimester (week 13 tot en met 26): vaak de fijnste maanden

Goed nieuws. Vanaf maand 4 van de zwangerschap wordt uw seksleven vaak weer een stuk leuker. De misselijkheid zakt bij veel vrouwen weg en de energie komt terug. De vagina en clitoris worden tijdens de zwangerschap beter doorbloed, waardoor veel vrouwen meer zin in seks hebben dan anders. U kunt sneller opgewonden en vochtig worden, en klaarkomen kan intenser zijn dan u gewend bent.

Derde trimester (week 27 tot de bevalling): de buik zit in de weg

De laatste weken van de zwangerschap is de behoefte aan seks vaak weer minder. De zwangere buik zit u in de weg en u bent zo moe dat vrijen vaak het laatste is waar u aan denkt. De dikke buik kan ook lichamelijke klachten geven, en in gedachten bent u misschien al bij de bevalling. Klaarkomen kan nu een pijnlijk gevoel in uw onderbuik geven; dat is niet gevaarlijk voor de baby. Een tijdje minder zin is geen probleem, en wie wel wil, kan gewoon doorgaan tot de bevalling. Ga even plassen voordat u begint en kies een standje waarbij uw buik vrij is.

Mythes en feiten over seks tijdens de zwangerschap

Mythe: u raakt de baby

Echt niet. Tussen de penis en de baby zitten de dichte baarmoederhals, de vliezen en het vruchtwater.

Mythe: van seks krijgt u een miskraam

Nee. Bij een miskraam is er iets gebeurd waardoor het vruchtje niet meer groeit, en dat kunt u niet tegenhouden. Seks hoort niet bij de oorzaken, net zo min als sporten, stress of een val.

Mythe: de baby krijgt alles mee

Uw baby weet helemaal niet wat seks is en verbindt er niets aan. Een orgasme is veilig voor de baby.

Kan een orgasme de bevalling op gang brengen?

Bij een gewone zwangerschap geeft een orgasme geen grotere kans op een te vroege bevalling. Na het klaarkomen kan uw baarmoeder samentrekken, en dan kunt u een harde buik of wat buikpijn na de seks krijgen; meestal kan dat geen kwaad en gaat het vanzelf over. Dat vrijen aan het eind van de zwangerschap de weeën opwekt, is nooit duidelijk aangetoond. Bij een verhoogde kans op een vroeggeboorte raadt de verloskundige vrijen en klaarkomen soms wel af.

Gijs, aanstaande vader, las op internet dat sperma en een orgasme hormonen bevatten die de bevalling opwekken. Zijn conclusie: “Dat wil ik niet op mijn geweten hebben.” Bij een gewone zwangerschap had hij gerust kunnen zijn.

Orale en anale seks tijdens de zwangerschap

Orale seks blijft altijd een optie. Uw afscheiding kan in de zwangerschap wat sterker smaken, maar verder is er geen reden om het te laten. Laat uw partner wel nooit lucht in uw vagina blazen: dat kan heel zelden een luchtbel in het bloed geven (een luchtembolie), en dat is gevaarlijk. En heeft uw partner een koortslip, sla het dan over: het virus kan zo bij uw vagina komen en problemen geven bij de zwangerschap en de bevalling.

Mag anale seks als u zwanger bent?

Ja, meestal wel, als u het allebei fijn vindt. Gebruik altijd een condoom en veel glijmiddel op waterbasis. Ga nooit van de anus naar de vagina zonder nieuw condoom of de penis eerst te wassen, want anders kunnen er schadelijke bacteriën in uw vagina komen. Verstopping komt in de zwangerschap veel voor en daardoor kunt u aambeien krijgen; dan kan anale seks pijn doen of bloeden, en doet u liever iets anders.

Heeft u het nog nooit gedaan, begin dan rustig en neem de tips voor de eerste keer anale seks erbij.

Welke standjes zijn fijn als u zwanger bent?

Alle standjes mogen, zolang het goed voelt en er geen gewicht op uw buik komt. In het begin lukken de meeste nog gewoon; als uw buik groter wordt, gaan sommige niet meer en wordt het zoeken. Dat kan best leuk zijn. Reinier, aanstaande vader: “We moesten wel nieuwe standjes uitproberen en ook het tempo aanpassen. Dat maakte het plots zoveel leuker.”

  • U bovenop: uw partner ligt onder u, dus er komt geen gewicht op uw buik, en u bepaalt zelf het tempo.
  • Lepeltje-lepeltje: u ligt op uw zij en uw partner ligt achter u, tegen uw rug; aan het eind van de zwangerschap vaak het prettigst.
  • Op de zij, met het gezicht naar elkaar: trek uw bovenste been op, dan is er ruimte voor uw buik.
  • Op een stoel of de rand van het bed: uw partner zit en u zit bij uw partner op schoot; zo blijft uw buik vrij en houdt u de regie.
  • Op handen en knieën: uw partner knielt achter u en kan de diepte goed doseren, en uw buik hangt vrij; het is ook nog het lievelingsstandje van veel mannen.

Vanaf ongeveer 27 weken ligt u liever niet plat op uw rug: de baarmoeder kan dan op een groot bloedvat drukken, en daar kunt u duizelig van worden. Wordt u toch duizelig, draai dan op uw zij, dan trekt het weg. Een stevig kussen helpt ook: de Liberator Wedge heeft een helling die steun en lift geeft en zakt niet door zoals een gewoon kussen. Stop wel bij ongemak of pijn. Meer keus vindt u bij onze sekskussens.

Welk glijmiddel kunt u gebruiken als u zwanger bent?

Een glijmiddel op waterbasis is de makkelijkste keus: het gaat samen met condooms en alle speeltjes en spoelt weg met water. Een glijmiddel op siliconenbasis mag ook, maar kan condooms minder betrouwbaar maken.

Wij nemen zelf het liefst een zonder parfum, zoals ons eigen Hydra+. Rene testte het voor ons en merkte dat het niet plakt en niet korrelig wordt, ook als u er wat meer van gebruikt. Probeer een nieuw glijmiddel eerst even op uw onderarm. Krijgt u jeuk of een andere afscheiding, ga dan eerst naar de huisarts. Voor wie nog zwanger wil worden, zit het anders: zie glijmiddel en zwanger worden.

Praten over angst en zin

Veel mannen blijken het eng te vinden om met de penis naar binnen te gaan. Angst om de baby te beschadigen is een veelgehoorde reden om afhoudend te zijn. Elize (29) merkte het halverwege haar zwangerschap: verder dan voorspel durfde haar partner niet. Toen ze hem op de man af vroeg waarom, bleek hij bang de baby te beschadigen. Ze schoot in de lach, want zo groot geschapen was hij nou ook weer niet.

Praat erover, ook als het ongemakkelijk is, en zeg wat fijn voelt en wat niet. Heeft u geen zin, vraag dan om geduld: dit heeft niets met hem te maken, maar alles met de grote veranderingen in uw lichaam. En vat als partner een afwijzing niet persoonlijk op. Een verschil in zin is normaal in een relatie. Intimiteit bestaat uit veel meer dan alleen penetratie: innig knuffelen, elkaar masseren, orale seks, elkaar met de hand verwennen.

Wanneer mag u weer vrijen na de bevalling?

Zodra het bloedverlies na de bevalling gestopt is en een eventuele wond geheeld is, kan seks met penetratie weer; gemiddeld is dat na zes weken. Tot die tijd zit er nog een wond in de baarmoeder, op de plek waar de placenta zat, en kunnen een penis, vingers of een speeltje bacteriën meebrengen. Orale seks, strelen en masturberen kunnen wel. Minstens zo belangrijk: u bent er allebei weer aan toe.

Zes weken is geen deadline

Die zes weken zijn een gemiddelde, geen datum waarop het weer moet. Vaste regels zijn er niet: begin als het voor u allebei goed voelt. Wilt u eerder dan zes weken, overleg dan eerst met uw verloskundige, en stop bij pijn. De meeste vrouwen hebben de eerste maanden weinig zin. Sommige vrouwen hebben pas na maanden weer zin, en dat is ook normaal.

Seks na een keizersnede

Ook na een keizersnede verliest u een paar weken bloed, en met penetratie wacht u tot dat gestopt is. De operatiewond geneest in de eerste zes weken, maar het herstel duurt vaak langer dan na een vaginale bevalling, dus neem gerust meer tijd. De huid rond het litteken kan nog maanden verdoofd aanvoelen.

Wat u ongeveer kunt verwachten

WanneerWat er speelt
De eerste dagenUw vagina en de omgeving voelen pijnlijk en beurs. U verliest bloed, soms met klonten.
Na ongeveer twee wekenEen scheurtje is meestal genezen.
Na vier tot zes wekenEen knip en de keizersnedewond zijn genezen, en het bloedverlies is gemiddeld gestopt. U gaat op nacontrole bij de verloskundige of, na een keizersnede, de gynaecoloog.
Na drie, vier maandenDe meeste vrouwen vrijen weer. In de eerste drie maanden heeft ruim de helft pijn bij het vrijen, en na drie maanden heeft ongeveer de helft minder zin (bron).
Na een half jaarPijn bij het vrijen heeft nog ongeveer een op de drie vrouwen, minder zin ruim een derde.
Na negen maanden of laterUw bekken en bekkenbodem zijn hersteld; dat duurt minimaal negen maanden.

De eerste keer na de bevalling

De eerste keer is vaak spannend, voor u allebei. Praat er vooraf even over: wat verwacht u, en waar bent u nog bang voor? Seks of penetratie hoeft niet het doel te zijn.

  • Ga even plassen voordat u begint.
  • Neem de tijd om opgewonden en vochtig te worden. Door de hormonen kan uw vagina droger zijn, zeker bij borstvoeding; een glijmiddel op waterbasis, zoals Hydra+, maakt het dan een stuk prettiger.
  • Begin rustig. Als u bovenop zit, bepaalt u zelf het tempo.
  • Doet het pijn, stop dan en forceer niets. Strelen, masseren of orale seks zijn dan een fijne tussenstap.
  • Pijn van een knip of scheur? Vraag uw verloskundige welke pijnstiller u mag, zeker als u borstvoeding geeft.

Dat de eerste keer anders voelt, hoort erbij. Elize vrijde vijf maanden na de bevalling voor het eerst weer: “Het voelde heel onwennig, alsof we een beetje vervreemd van elkaar waren op dat gebied.” Omdat ze hun oude seksleven allebei misten, besloten zij en haar partner samen in therapie te gaan.

Glijmiddel bij een droge vagina

Bekijk alle glijmiddelen bij droogheid

Lichamelijke en mentale veranderingen na de bevalling

Hormonen en een droge vagina

Na de bevalling veranderen uw hormonen, en dat kan uw gevoel en uw stemming beïnvloeden. Bij borstvoeding zijn oestrogeen en testosteron laag, en dat hangt samen met een drogere vagina en minder zin; een laag libido na de bevalling is dus geen wonder. Daar komt het slaapgebrek bij, en daar heeft uw partner net zo goed last van. En in de eerste dagen zijn kraamtranen heel gewoon; die zijn na ongeveer tien dagen over.

Lichaamsbeeld en seksuele identiteit

Veel nieuwe moeders worstelen met hun veranderde lichaamsbeeld en seksuele identiteit. Uw borsten voelen misschien niet meer als onderdeel van uw seksualiteit, maar vooral als voeding voor uw baby. En littekens van een keizersnede of een knip kunnen uw zelfbeeld beïnvloeden. De maatschappij presenteert moederschap vaak alsof het in tegenstelling staat tot seksualiteit. Maar u kunt zowel een seksueel wezen zijn als een moeder.

Uw vagina herstelt wel

Een veel voorkomende angst is dat uw vagina nooit meer hetzelfde zal zijn na de bevalling. Meestal valt dat mee. Wat kan gebeuren is bekkenbodemletsel, maar wat betreft de vagina zelf: die is ervoor gemaakt en dingen gaan wel terug. Rick, vader, zegt het op zijn manier: “de boel wordt inderdaad opgerekt door de bevalling, maar daarna komt het allemaal weer goed.”

Is de vaginawand wat opgerekt, dan voelen u en uw partner minder; oefeningen voor de bekkenbodem kunnen het weer strakker maken. Rustige oefeningen kunnen al vanaf dag vier na de bevalling, en vanaf zes weken bouwt u de kracht op. Span wel niet de hele dag aan en oefen niet te vaak, want dan kunnen juist pijn of verkramping ontstaan. Esmée (31) kon haar plas niet ophouden omdat ze haar bekkenbodem te veel aanspande. Een bekkenfysiotherapeut kan met u meekijken. Bekkenbodemoefeningen kunt u zelf doen; een bekkenbodemtrainer of Ben Wa balletjes alleen als uw verloskundige of bekkenfysiotherapeut zegt dat het kan.

Sfeerbeeld: jong stel van achteren met een kinderwagen in een herfstig park

Intimiteit opbouwen als stel na de bevalling

Er is veel stress en veel nieuwe verantwoordelijkheid, dus u bent veel op elkaar aangewezen, maar u ziet elkaar ook in een ander licht als nieuwe ouders. Zelfs kleine dingen, huishoudelijke taken zoals de was doen of de afwas: het klinkt onseksy, maar het toont zorg, genegenheid en teamwork.

Vrijen is meer dan seks met penetratie. Elkaar masseren, zoenen of masturberen kan ook heel opwindend zijn. Begin klein: tegen elkaar aan liggen, samen douchen zonder verwachtingen, streeloefeningen waarbij het nergens heen hoeft. En maak er tijd voor, al klinkt dat als een open deur: een vaste avond met een oppas kan enorm helpen.

Een rustige massage is daar een fijne eerste stap in: u raakt elkaar weer aan zonder dat het ergens heen hoeft. Hoe u dat opbouwt, van de sfeer tot de streken, leest u in erotische massage leren. Met een beetje massageolie, zoals de geurloze Slowmass of de Relax van Intimate Earth, glijden uw handen soepel over de huid, en met een streelveer over de rug, de armen of de binnenkant van de dijen prikkelt u zonder enige druk. Let op: olie maakt latexcondooms zwakker; gaat u daarna vrijen, was de olie dan eerst af en neem voor in uw vagina liever een glijmiddel op waterbasis, dat ook samengaat met condooms.

Met de veranderingen die komen na de bevalling, kan er ook een gevoel van zelfvertrouwen komen: uw lichaam heeft net dit geweldige ding gedaan. Maaike (38), moeder van twee: “Het ouderschap heeft me mondiger gemaakt in bed. Ik kom op voor mezelf en ga staan voor mijn eigen genot.”

Anticonceptie: weer zwanger worden kan sneller dan u denkt

U bent weer vruchtbaar voordat u voor het eerst ongesteld wordt. U kunt dus zwanger raken zonder dat u een menstruatie heeft gezien. Wilt u dat niet, gebruik dan een condoom of andere anticonceptie zodra u weer gaat vrijen.

Borstvoeding alleen is geen zekere bescherming. Krijgt uw baby alleen borstvoeding en bent u nog niet ongesteld geweest, dan is de kans klein, maar elk jaar worden 2 van de 100 van deze vrouwen toch zwanger. En die bescherming geldt hooguit tot zes maanden na de bevalling. Bij borstvoeding kiest u anticonceptie zonder oestrogeen; met de minipil kunt u drie weken na de bevalling beginnen. Denk er het liefst al tijdens de zwangerschap over na, samen met uw verloskundige of huisarts.

Wanneer naar de verloskundige of huisarts?

Tot zes weken na de bevalling is de verloskundige uw aanspreekpunt, daarna de huisarts. Bel meteen bij veel bloedverlies (uw verband is binnen een half uur tot een uur doorweekt), twee of meer stolsels zo groot als een vuist, koorts boven de 38 graden, of een wond die stinkt of waar pus uitkomt. Bent u bang dat u uzelf of uw baby iets aandoet, bel dan direct uw huisarts of behandelaar; denkt u aan zelfdoding, bel 113.

Maak een afspraak als:

  • vrijen na een paar maanden nog steeds pijn doet, of een litteken pijnlijk blijft;
  • u zich langer dan twee weken somber voelt of nergens zin in heeft: een depressie na de bevalling komt veel voor en is goed te behandelen;
  • het verschil in zin, of het gebrek aan zin, een probleem wordt voor u of uw partner;
  • seksuele problemen voor spanning in uw relatie zorgen.

De verloskundige of huisarts kan kijken of uw vagina goed geheeld is en of er geen infectie speelt. Bij pijn bij het vrijen kan ook een bekkenfysiotherapeut met u meekijken, en de huisarts kan u verwijzen naar een seksuoloog, psycholoog of relatietherapeut. Het is nooit te vroeg en nooit te laat om hulp te zoeken.

Tot slot

Uw tempo is het juiste tempo. De een vrijt tot vlak voor de bevalling en pakt het na zes weken weer op, de ander heeft er maanden voor nodig. Allebei goed. Intussen hoeft het knuffelen niet te stoppen: een hand op de buik, een massage, samen even liggen als de baby slaapt.

Heeft u vragen? Praat altijd eerst met uw verloskundige, huisarts of gynaecoloog. Voor diepere relatie- en seksuele problemen kan een seksuoloog of relatietherapeut u verder helpen.

Veelgestelde vragen

Mag u een vibrator gebruiken als u zwanger bent?

Ja. Masturberen en klaarkomen zijn veilig in de zwangerschap, ook met een vibrator, tenzij uw verloskundige vrijen en klaarkomen heeft afgeraden. Maak het speeltje goed schoon en gebruik glijmiddel op waterbasis. Krijgt u daarna jeuk of irritatie, of ruikt uw afscheiding anders, laat het dan nakijken door de huisarts.

Is pijn bij seks na de bevalling normaal?

De eerste maanden komt het veel voor, zeker na een knip of scheur, en meestal gaat het vanzelf over als u de tijd neemt om opgewonden en vochtig te worden. Blijft het pijn doen, dan is dat niet normaal: laat kijken of alles goed geheeld is en of er geen infectie is. Vertel het ook aan uw partner, zodat u samen over de pijn kunt praten.

Mag anale seks na de bevalling?

Wacht tot het bloedverlies gestopt is en het gebied rond uw vagina en anus niet meer pijnlijk aanvoelt. Was u ingescheurd tot in de kringspier van de anus (een totaalruptuur), overleg dan eerst met uw verloskundige of gynaecoloog. Daarna: een condoom, veel glijmiddel op waterbasis, en nooit van de anus naar de vagina zonder nieuw condoom. Met aambeien van het persen kan het pijn doen of bloeden.

Hoe vertelt u uw partner dat u minder zin heeft?

Gewoon eerlijk, op een rustig moment. Leg uit dat het komt door de hormonen, de vermoeidheid en uw veranderde lichaam, en niets zegt over uw relatie. De partner die niet bevallen is, heeft vaak nog evenveel zin; praat dus ook over wat hij of zij mist, en spreek af wat wel fijn is.

Kan seks de baby raken of pijn doen?

Nee. Uw baby ligt in de vruchtzak vol vruchtwater, en de baarmoederhals is dicht en afgesloten met een slijmprop. Een penis, vingers of een speeltje komen niet verder dan uw vagina en kunnen de baby niet raken; ook een orgasme is veilig voor de baby. Voelt diepe penetratie voor u zelf gevoelig, kies dan een standje waarbij u zelf het tempo en de diepte bepaalt, zoals u bovenop. Heeft uw verloskundige vrijen afgeraden, bijvoorbeeld bij een laagliggende placenta, dan wacht u ermee; verliest u helderrood bloed of vocht dat vruchtwater kan zijn, stop dan en bel meteen uw verloskundige.

Wanneer kunt u beter geen seks hebben tijdens de zwangerschap?

Bij bloedverlies, bij gebroken vliezen of vocht dat vruchtwater kan zijn, bij een placenta die erg laag ligt of over de baarmoedermond (een voorliggende placenta, placenta praevia), bij te vroege weeën, bij een infectie in de vagina en bij een partner die misschien een soa heeft. Overleg dan eerst met uw verloskundige of arts wat wel kan, en vraag ook of klaarkomen mag; doe dat ook bij een cerclage of een verhoogde kans op een vroeggeboorte. Bij helderrood of veel bloedverlies, vocht dat vruchtwater kan zijn of te vroege weeën belt u meteen uw verloskundige. Doet vrijen pijn of voelt het niet goed, dan is dat altijd een reden om te stoppen. Twijfelt u, loop dan onze checklist langs.

Is bloedverlies na seks normaal als u zwanger bent?

Een beetje roze of bruine afscheiding na het vrijen komt in de zwangerschap vaker voor: de baarmoedermond is beter doorbloed en kwetsbaarder, en kan door aanraking wat bloeden. Dat kan tot drie dagen na de seks duren en is meestal onschuldig, maar bespreek het altijd met uw verloskundige. Is het bloed helderrood, is het veel, of heeft u er buikpijn bij, stop dan met vrijen en bel meteen uw verloskundige, ook 's nachts.

Kan een orgasme weeën opwekken of de bevalling op gang brengen?

Bij een gewone zwangerschap geeft een orgasme geen grotere kans op een te vroege bevalling. Na het klaarkomen trekt uw baarmoeder even samen; dat kan voelen als een harde buik of wat kramp, en meestal kan dat geen kwaad en gaat het vanzelf over. Dat vrijen of klaarkomen aan het eind van de zwangerschap de bevalling op gang brengt, is nooit duidelijk aangetoond. Heeft u een verhoogde kans op een vroeggeboorte, dan raadt uw verloskundige vrijen en klaarkomen soms af. Bel uw verloskundige als de harde buiken pijn blijven doen, of als u er meer dan zes per uur heeft terwijl u nog geen 37 weken zwanger bent.

Mag anale seks als u zwanger bent?

Ja, meestal wel, als u het allebei fijn vindt en uw verloskundige vrijen niet heeft afgeraden. Gebruik een condoom en veel glijmiddel op waterbasis, en ga nooit van de anus naar de vagina zonder nieuw condoom: zo komen er geen darmbacteriën in uw vagina. Heeft u aambeien, wat in de zwangerschap vaak voorkomt, dan kan anale seks pijn doen of bloeden en kiest u liever iets anders.

Waarom heeft u meer of juist minder zin in seks tijdens de zwangerschap?

Dat komt door de hormonen, door wat uw lichaam per trimester doet en door wat er in uw hoofd speelt, zoals onnodige angst om de baby iets aan te doen. In de eerste twaalf weken zijn veel vrouwen moe en misselijk en doen hun borsten zeer, dus de zin neemt dan vaak af. In het tweede trimester komt de energie terug en zijn vagina en clitoris beter doorbloed: veel vrouwen hebben dan juist meer zin, raken sneller opgewonden en klaarkomen kan intenser zijn. In het derde trimester zit de buik in de weg en zakt de zin meestal weer. Allebei is normaal, en het verschil tussen vrouwen en tussen stellen is groot.

Wanneer kunt u weer seks hebben na de bevalling?

Meestal na de nacontrole, rond zes weken na de bevalling, als het bloedverlies voorbij is en een knip, scheur of keizersnedewond geheeld is. Tot die tijd zit er nog een wond in de baarmoeder, waar de placenta zat, en kunnen een penis, vingers of een speeltje bacteriën meebrengen. Even belangrijk is dat het goed voelt en dat u er allebei aan toe bent; sommige stellen hebben daar maanden voor nodig, en dat is normaal. Heeft u hechtingen of een keizersnede gehad, of wilt u eerder, overleg dan eerst met uw verloskundige of huisarts. Strelen, orale seks en masturberen kunnen wel eerder; laat uw partner daarbij nooit lucht in uw vagina blazen.

Is uw vagina droger na de bevalling, en wat helpt daartegen?

Ja, dat komt veel voor, zeker als u borstvoeding geeft: uw oestrogeen is dan laag, waardoor uw vagina minder makkelijk vochtig wordt en vrijen kan schuren of pijn doen. Neem de tijd om opgewonden te raken en gebruik een glijmiddel op waterbasis; dat gaat ook samen met condooms. De droogte hoort bij deze periode en wordt meestal minder zodra u minder of geen borstvoeding meer geeft. Blijft vrijen pijn doen, laat dan uw verloskundige of huisarts kijken of alles goed geheeld is.

Bronnen en verantwoording

Gebaseerd op de huisartsenrichtlijn en Huisarts en Wetenschap, De Verloskundige (KNOV), Thuisarts.nl, de NVOG en Rutgers. De ervaringen komen uit interviews met ouders en uit een folder van de KNOV.

  1. Nederlands Huisartsen Genootschap. NHG-Standaard Zwangerschap en kraamperiode. bekijk bron
  2. Bogaerts-Samama M, Bruggink S, De Miranda E, Eekhof J (2021). Seks in de zwangerschap. Huisarts en Wetenschap, 64. bekijk bron
  3. De Verloskundige (KNOV). Pagina's over seks tijdens de zwangerschap, seks na de bevalling, de eerste zes weken na de bevalling, belinstructies, harde buiken, de baarmoeder, de trimesters, week 31, verstopping, herstel na de bevalling, de placenta en anticonceptie.
  4. KNOV (2019). Folder over het herstel en de training van de bekkenbodem na de bevalling, met de Nederlandse Vereniging voor Bekkenfysiotherapie. bekijk bron
  5. Thuisarts.nl (NHG). Teksten over anticonceptie na de bevalling, herstel na een keizersnede, depressie na de bevalling, een miskraam, misselijkheid in de zwangerschap en aambeien.
  6. NVOG, De Gynaecoloog. Ik ben bevallen en verlies bloed en voorlichtingsbrochure Totaalruptuur.
  7. Rutgers, seksualiteit.nl. Seks tijdens zwangerschap, Seks na de bevalling en Anale seks.
  8. Noordwest Ziekenhuisgroep (2025). Cervixcerclage (patiëntenfolder). bekijk bron
  9. HSE, Health Service Executive (Ierland). Sex during pregnancy. bekijk bron
  10. Jones C, Chan C, Farine D (2011). Sex in pregnancy. CMAJ, 183(7), 815-818. bekijk bron
  11. Von Sydow K (1999). Sexuality during pregnancy and after childbirth: a metacontent analysis of 59 studies. Journal of Psychosomatic Research, 47(1), 27-49. bekijk bron
  12. De Paarse Keizerin. Productpagina's van Hydra+ en de Liberator Wedge.

Laatst bijgewerkt op 27 oktober 2026.

Gerelateerde berichten

Reactie plaatsen

Let op: opmerkingen moeten worden goedgekeurd voordat ze worden gepubliceerd.