Het korte antwoord
Bij een vergrote prostaat zijn de fijnste standjes meestal de rustige: zij aan zij, de missionaris met opgetrokken benen of een kussen onder haar billen, en zij op de rand van het bed terwijl hij staat of knielt. Dan bepaalt u zelf hoe diep en hoe snel het gaat, en hoeft u weinig kracht te zetten. De vrouw bovenop kan ook, als zij haar gewicht op haar knieën laat rusten.
Weet u niet welk standje bij u past? Probeer onze standjeskiezer.
Als u te maken heeft met een vergrote prostaat, vraagt seks om creativiteit en een ontspannen benadering.
En maak u geen zorgen: normale standjes kunnen met een paar slimme aanpassingen ook prima werken. Neem de tijd om samen nieuwe en speelse posities en aanpassingen uit te proberen.
Wie al jaren op dezelfde manier vrijt, moet misschien even omschakelen. Dat hoeft geen straf te zijn.
Wat is een vergrote prostaat, en wat merkt u ervan in bed?
Een vergrote prostaat is een kwaaltje dat bij het ouder worden hoort: de prostaat groeit met de jaren mee en kan dan op de plasbuis drukken. Artsen noemen het BPH, een goedaardig vergrote prostaat. Het is dus geen prostaatkanker, en problemen met plassen komen daar ook bijna nooit door.
Wat u merkt, is vooral het plassen. U moet vaker, ook 's nachts, de straal is zwakker en na afloop druppelt u na. Een kwart van de mannen boven de veertig krijgt zulke plasklachten. Bij een op de drie gaan ze na een paar jaar vanzelf weer over.
En in bed? Wie 's nachts een paar keer naar de wc moet, slaapt slechter. Dat helpt ook niet. Plasklachten en een minder stevige erectie gaan bovendien vaak samen. Of het een het ander veroorzaakt, weet niemand precies. Medicijnen voor de prostaat kunnen daarnaast het klaarkomen veranderen.
Gelukkig is de prostaat vooral van belang voor de vruchtbaarheid, niet voor seks (bron). Wat een vergrote prostaat verder met uw seksleven kan doen en welke hulpmiddelen er zijn, staat in ons overzicht vergrote prostaat en seks.
Welk standje werkt, en waarom?
Henk schreef voor ons op hoe het bij hem ging, in zijn ervaringsverhaal over prostaatvergroting en erectieproblemen: “De erectie problemen zijn begonnen toen ik 53 was. Het behouden van een langdurige erectie werd steeds lastiger waardoor wij de vrouw boven positie steeds minder vaak konden doen. Een jaar later begon ik problemen te krijgen met plassen en verergeren de erectie problemen omdat penetratie, in de missionaris, ook lastiger werd.”
Bij hem viel dus eerst het ene standje af, en toen het volgende. In oudere teksten, ook in de onze, leest u dat sommige standjes “de druk op de prostaat” verminderen. Eerlijk is eerlijk: dat kunnen wij met geen enkele bron hard maken. De prostaat zit diep vanbinnen, onder de blaas en rond de plasbuis.
Wij denken dat het vooral uitmaakt wie het werk doet en hoe diep en hard het gaat. En of u uitgerust bent. Een standje waarin u weinig kracht hoeft te zetten, zelf het tempo bepaalt en uw partner niet met haar volle gewicht op uw bekken zit, is dan de beste start. En is de erectie minder stevig, kies dan een standje waarin u zelf de hoek kiest en makkelijk weer naar binnen glijdt.
Vink aan wat bij u past; meer dan één mag ook. U krijgt dan het nummer van het standje dat bij u past; de standjes staan hieronder op nummer.
Zit er bloed in uw plas of sperma, neem dan altijd direct contact op met uw huisarts. Pijn bij het klaarkomen laat u ook nakijken. Kunt u opeens helemaal niet meer plassen, bel dan direct de huisarts of de huisartsenpost.
Pak standje 3, zij aan zij, of standje 2, op de rand van het bed: daar houdt u het rustig en ondiep. Standje 5, doggy style, alleen voorzichtig. Doet het pijn, stop dan, en komt het ongemak steeds terug, ga dan naar de huisarts.
Standje 3, zij aan zij, kost het minste kracht; bij standje 4, de vrouw bovenop, en standje 6, de kussensteun, doet zij het werk. Een stevig kussen zoals de Liberator Jaz zakt niet in. En vrij op een moment dat u uitgerust bent.
Standje 1, de missionaris, met een kussen onder haar billen, of standje 2, de rand van het bed. Bij standje 4, de vrouw bovenop, kan een rekbare penisring helpen, zoals de Cockring Basic Super Stretchy; hooguit twintig tot dertig minuten dragen. Wilt u er meer aan doen, ga dan naar de huisarts.
Hoe u met uitplassen en leegduwen minder last heeft van nadruppelen, staat hieronder bij de tips. Leg verder een donkere handdoek klaar, of een plaid die vocht tegenhoudt, zoals de Liberator Faux Fur Fascinator. En vertel het uw partner, dan hoeft u er niet stilletjes mee te zitten.
Deze kiezer helpt u een standje kiezen. Twijfelt u, of doet het pijn, ga dan naar de huisarts.
1. De missionaris, met aanpassingen
In de traditionele missionarishouding ligt de man bovenop de vrouw. Een “normale” missionarispositie werkt vaak niet. Maar wanneer de dame haar benen optrekt, of op de schouders van de man legt, kan een missionarispositie wel goed aanvoelen.
Door de positie van de benen te veranderen, kunt u de hoek aanpassen. Leg er nog een stevig kussen onder haar billen bij, dan komt haar bekken hoger te liggen en hoeft hij minder te buigen en te steunen. Tegelijk biedt het de mogelijkheid voor zachtere, gecontroleerde bewegingen, wat prettiger kan zijn bij prostaatproblemen.
Steunt hij op zijn ellebogen of handen? Dan rust zijn gewicht niet op haar.
2. Op de rand van het bed
De vrouw zit of ligt op de rand van het bed, terwijl de man staat of knielt. Deze positie maakt het mogelijk om de hoek en diepte van de penetratie te controleren. En niemand hoeft het gewicht van de ander te dragen.
Het gaat het best als zijn bekken op dezelfde hoogte komt als het hare. Is het bed te laag, dan knielt hij, met een kussen onder zijn knieën, of legt zij een stevig kussen onder haar billen. Is het te hoog om te knielen, dan gaat hij staan. Worden zijn benen moe van het staan, dan is knielen op een dik kussen vaak een uitkomst.
3. Zij aan zij
Beide partners liggen op hun zij, waarbij de man achter de vrouw ligt: lepeltje-lepeltje. Wat ons betreft het standje om mee te beginnen. U hoeft nergens op te steunen, en de bewegingen blijven vanzelf klein en rustig.
Daarnaast is het minder inspannend, wat prettig is als energie of flexibiliteit een rol spelen. Het is een fijne positie voor intimiteit en verbinding zonder ongemak. Diep gaat het niet, maar dat hoeft hier ook niet. Een kussen tussen haar knieën maakt het voor haar wat ruimer.
Heeft u 's nachts weinig geslapen? Dan is dit het standje voor een luie zondagochtend.
4. De vrouw bovenop, met aanpassingen
De man ligt op zijn rug, de vrouw zit bovenop. Zij bepaalt het tempo en de diepte, en hij hoeft niets te doen. Dat klinkt ideaal. Maar laat zij zich met haar volle gewicht op zijn bekken zakken, dan kan dat ongemakkelijk of zelfs pijnlijk zijn.
Wanneer werkt het wel? Als de vrouw haar gewicht goed verdeelt, bijvoorbeeld door (licht) achterover te leunen of haar gewicht op haar knieën te laten rusten. Voelt het voor een van beiden niet goed, zeg het dan meteen.
Dit standje vraagt wel een erectie die blijft staan, en juist die laat het naast plasklachten nogal eens afweten. Henk uit ons testteam probeerde voor ons de Cockring Basic Super Stretchy, een rekbare penisring. Hij schreef: “Ik wil nog opmerken dat ons seksleven weer helemaal opgebloeid is. Waar wij de laatste maanden vrouw bovenop niet meer konden doen gaat dit dankzij de ring weer prima.”
5. Doggy style, met aanpassingen
De “doggy style” positie kan voor mannen met een vergrote prostaat soms ongemakkelijk zijn. De diepe penetratie in deze positie kan extra spanning veroorzaken, wat pijn of ongemak kan opleveren. En hij doet op zijn knieën het meeste werk.
Wanneer werkt het wel? Als er wat aanpassingen worden gedaan, zoals een minder diepe penetratie of als de vrouw haar rug wat meer buigt om de hoek te veranderen. Laat haar ook eens plat op haar buik liggen, met een kussen onder haar heupen, en doe het rustig aan. Gaat het toch pijn doen, stop dan.
Speelt er ook rugpijn, kijk dan bij de beste en slechtste standjes voor een man met rugpijn.
6. De kussensteun
De man ligt op zijn rug met kussens onder zijn heupen en knieën, terwijl de vrouw bovenop komt zitten. De kussensteun kan helpen om de hoek van penetratie te verbeteren. Hij ligt ontspannen en zij houdt haar gewicht op haar knieën.
Gewone kussens zakken in en schuiven weg, een stevig sekskussen niet. Jan (45), die voor ons de Liberator Jaz testte, kende het trucje met extra kussens bij de missionaris en doggy style ook. Hij schreef: “Natuurlijk werkt dat, maar met deze Liberator gaat het echt veel beter. De Liberator is stevig maar voelt toch zacht aan.” Wilt u meer lift en een groter vlak, dan is de Liberator Wedge een maat groter. Alle modellen naast elkaar ziet u bij onze sekskussens.
Opblaasbare kussens hebben wij ook laten testen. De meeste testers waren niet enthousiast: te weinig steun, en te wiebelig.
Tips voor experimenteren
Praat met uw partner over wat comfortabel is en wat niet. Spreek af dat u allebei altijd mag zeggen: even niet. Valt het u zwaar om erover te beginnen, dan helpen de tips in praten over seks.
Wees niet bang om te experimenteren met variaties van posities om te ontdekken wat het beste werkt voor u en uw partner. Neem de tijd voor voorspel, zodat beide partners meer ontspannen zijn en zich kunnen concentreren op het genot in plaats van op de prostaat.
Gebruik een glijmiddel om de ervaring aangenamer te maken en de kans op ongemak te verminderen. Neem bijvoorbeeld Hydra+, ons eigen glijmiddel op waterbasis. Rene testte het voor ons en schreef: “Beste glijmiddel uit onze test.” Het is zonder parfum, en veilig met latexcondooms en met alle speeltjes. Welk glijmiddel bij u past, vindt u in onze glijmiddelentest.
Ga vlak voor het vrijen nog even plassen, en neem er de tijd voor. Druppelt u na, duw dan uw plasbuis leeg: leg na het plassen een vinger net boven uw balzak en strijk zachtjes naar de top van uw penis. Doe dat een paar keer. Een donkere handdoek op het bed, of een deken met een vochtwerende laag zoals de Liberator Faux Fur Fascinator, haalt de zorg om het laken weg. Van buiten is het gewoon een plaid.
Komt er bij het klaarkomen een scheutje plas mee, lees dan ook urineverlies tijdens seks: daar staat wat een ring en de bekkenbodem daarbij doen.
Laat de erectie het afweten, dan kan een penisring helpen. Begin met een rekbare ring en doe hem meteen af als het tintelt, gevoelloos wordt of pijn doet. Langer dan twintig tot dertig minuten achter elkaar mag hij niet om; Henk noemde dat in zijn testverslag het enige nadeel, want dan moet u “naar het einde toe” werken. Is de ring van TPE, een zacht en rekbaar kunststof, gebruik er dan geen siliconenglijmiddel of olie bij. Gebruikt u bloedverdunners, of heeft u een sterk kromme penis, overleg dan eerst met uw arts. Een stap verder is een erectiepomp; wat de huisarts kan doen, staat bij erectiestoornis oplossen. En komt de erectie ondanks ring of pomp niet, dan kunt u nog altijd genieten: de Pulse Solo Essential heeft geen erectie nodig. Hij klopt in plaats van te trillen, en dat werkt bij een slappe of half stijve penis net zo goed.
Bekkenbodemoefeningen kunnen plasklachten verminderen. Kunt u na een prostaatoperatie uw plas nog niet goed ophouden, dan lukt dat met oefenen vaak sneller weer. Een schema om mee te beginnen staat in bekkenbodemtraining voor mannen; via de huisarts kunt u ook naar een bekkenfysiotherapeut.
Medicijnen, een operatie en klaarkomen
Helpen adviezen en oefeningen niet genoeg, dan kan de huisarts medicijnen voorstellen. Meestal is dat eerst een alfablokker, zoals tamsulosine of alfuzosine. Die ontspant de spieren in de prostaat en de plasbuis, zodat het plassen makkelijker gaat. In bed kan hij het klaarkomen veranderen: bij een deel van de mannen komt er minder of geen zaad meer naar buiten, bijvoorbeeld omdat het de blaas in gaat. Dat is even wennen, maar het kan geen kwaad.
Bij een flink vergrote prostaat kan de uroloog een middel voorschrijven dat de prostaat wat kleiner maakt: finasteride of dutasteride. Het duurt een paar maanden voor u er iets van merkt. Bij een deel van de mannen geven deze middelen minder zin in vrijen, moeite met klaarkomen of een minder stevige erectie, en daar kunt u last van blijven houden, ook als u stopt (bron). Bespreek dat dus vooraf.
Heeft u naast plasklachten ook erectieproblemen, dan kan de huisarts in plaats van een alfablokker tadalafil overwegen: een middel tegen erectieproblemen dat ook voor plasklachten is geregistreerd. Merkt u bijwerkingen, bespreek ze dan met uw huisarts of uroloog. Soms kan een ander middel of een andere dosis.
Helpen medicijnen onvoldoende, dan kan de uroloog een operatie voorstellen. Meestal is dat een kijkoperatie via de plasbuis, een TURP, waarbij een deel van de prostaat wordt weggehaald. Veel mannen zijn bang dat hun erectie daarna weg is. Die angst is meestal onnodig, en bederft vaak meer dan de operatie zelf: bij 19 van de 20 mannen blijven de erecties normaal.
Het belangrijkste gevolg is droog klaarkomen. Het zaad komt dan niet meer naar buiten maar gaat de blaas in, en u plast het later ongemerkt uit. Het gevoel van klaarkomen blijft hetzelfde, en het kan absoluut geen kwaad. Reken er wel niet op als voorbehoedmiddel: u kunt mogelijk nog vruchtbaar zijn. Wilt u juist nog kinderen, bespreek dat dan vóór de operatie met de uroloog. Sommige mannen vinden hun seksleven na de operatie zelfs beter, omdat de prostaat niet meer zeurt.
Er zijn ook nieuwere, minder ingrijpende technieken, die mogelijk minder vaak droog klaarkomen geven. Vraag uw uroloog wat de keuze voor uw seksleven betekent. Na de operatie doet u het de eerste weken rustig aan, zonder seks; bij de controle hoort u wanneer het weer mag. In het begin kan vrijen nog wat pijnlijk zijn.
Wanneer naar de huisarts?
Bel direct uw huisarts of de huisartsenpost als u opeens helemaal niet meer kunt plassen, of als plassen pijn doet en u ook ziek bent of koorts heeft.
Neem altijd direct contact op met uw huisarts als er bloed bij uw plas of in uw sperma zit, als u flink afvalt zonder dat u het probeert, of als u pijn in uw botten heeft.
Maak een afspraak als:
Blijf niet weg omdat u zich ervoor schaamt. De huisarts bespreekt dit soort problemen elke dag, en kan u doorsturen naar een uroloog of een bekkenfysiotherapeut.
Tot slot
Valt er een standje af, dan komt er vaak een ander voor in de plaats. En lukt het een keer helemaal niet, dan is er meer dan penetratie. Henk schreef het nuchter in zijn ervaringsverhaal: “Ik kon wel nog zonder problemen klaarkomen door handmatige, orale stimulatie of tussen de borsten.” Ook standje 69 is dan het proberen waard.
Geniet van het verkennen van nieuwe manieren om plezier te hebben. En leg dat kussen alvast klaar.
Van vrijen of masturberen krijgt u geen vergrote prostaat, en in de richtlijn voor huisartsen staat nergens dat u ermee moet stoppen. U mag dus gewoon blijven vrijen; alleen na een operatie wacht u een paar weken. Of vrijen de prostaat ook goed doet, staat er niet in.
Dat zou mooi zijn, maar wij kwamen het in geen enkele richtlijn of patiëntenfolder tegen. Wat de prostaat wel wat kleiner kan maken, is een medicijn als finasteride of dutasteride, en dat duurt een paar maanden.
Het klaarkomen kan veranderen door de behandeling. Met een alfablokker zoals tamsulosine komt er bij een deel van de mannen minder of geen zaad naar buiten. Na een operatie komt u vaak droog klaar, maar het gevoel van klaarkomen blijft hetzelfde. Allebei kunnen geen kwaad. Pijn bij het klaarkomen of bloed in uw sperma laat u nakijken door de huisarts.
Wat ons betreft de rustige: zij aan zij, de missionaris met opgetrokken benen en de rand van het bed. De vrouw bovenop gaat ook, als zij haar gewicht op haar knieën houdt.
Nee. Een vergrote prostaat is goedaardig, en plasklachten komen bijna nooit door prostaatkanker. Neem wel altijd direct contact op met uw huisarts bij bloed in uw plas of sperma, als u flink afvalt zonder dat u het probeert, of bij pijn in uw botten.
Ja, maar niet meteen. De eerste weken na de operatie doet u het rustig aan, zonder seks; bij de controle bespreekt u met de uroloog wanneer het weer kan. Daarna kunt u gewoon weer een erectie krijgen en klaarkomen, vaak wel droog.
Aan de prostaat zelf doet glijmiddel niets. In bed gaat het er wel soepeler door, ook als de erectie wat minder stevig is of uw partner wat droger. Neem er een op waterbasis, zoals Hydra+: die is veilig met latexcondooms en met speeltjes.
Gebaseerd op de bronnen hieronder en op onze eigen productpagina's. De ervaringen komen van Henk, die zijn verhaal op onze site schreef, en van ons eigen testpanel. De standjes zijn ons eigen advies.
Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026.
