Polyamorie en seks: fijn en veilig vrijen in een polyamoreuze relatie

Met meer sekspartners hoort veilig vrijen er gewoon bij, altijd. Uw partners hebben soms zelf ook andere partners, en zo kan uw seksnetwerk groter zijn dan u denkt. En iemand kan een soa hebben en doorgeven zonder er iets van te merken.

De basis is een condoom: altijd bij seks in de vagina of de anus, en ook bij pijpen. Bij beffen of rimmen (de anus likken) gebruikt u een beflapje, of een opengeknipt condoom. Neem elke keer dat u seks heeft een nieuw condoom, dus ook als u van partner wisselt. En pak een nieuw condoom als u van standje wisselt: nooit hetzelfde condoom eerst in de anus en daarna in de vagina.

Let daarbij op een paar dingen:

• Olie en vet maken een condoom minder betrouwbaar. Dus geen massageolie, olijfolie, bodylotion of vaseline erbij.
• Een condoom dat te strak of te los zit, kan afrollen, afglijden of scheuren. Probeer dan een andere maat.
• Kijk naar de houdbaarheidsdatum en het CE-logo, en doe nooit twee condooms over elkaar.
• Bij anale seks: extra glijmiddel bij elk nieuw condoom. Dan krijgt u binnen in de anus minder snel wondjes.

Glijmiddel helpt. Doe het op de buitenkant van het condoom: dan glijdt het makkelijker en is de kans kleiner dat het scheurt. Kies een glijmiddel op water- of siliconenbasis, nooit iets met olie of vaseline. Wie het zekere voor het onzekere neemt, kiest bij latexcondooms waterbasis, want in de richtlijn voor huisartsen staat dat ook siliconenglijmiddel latex kan beschadigen.

Wat veel mensen vergeten: crèmes, zalf en zetpillen voor in of op de vagina, bijvoorbeeld tegen schimmel. Daar zit vet in, en ook daardoor kan een condoom kapotgaan.

Welke maat u nodig heeft, leest u in onze keuzehulp condooms, en over soorten glijmiddel in onze keuzehulp glijmiddel. Bij een latexallergie zijn er latexvrije condooms, zoals de Durex Nude No Latex van polyisopreen. Alle soorten vindt u bij onze condooms.

Speeltjes verdienen een eigen afspraak. Van uw eigen speeltjes krijgt u geen soa, maar deelt u ze, dan kan dat wel. Het veiligst is dus een speeltje dat alleen van uzelf is. Deelt u toch, doe dan elke keer dat u het speeltje doorgeeft een nieuw condoom erom, en maak het na gebruik goed schoon. Zelf houden wij het graag eenvoudig: ieder een eigen speeltje, dan hoeft niemand erover na te denken.

Voor het schoonmaken is er bijvoorbeeld Pjur Toy Clean, een alcoholvrije spray die ook geschikt is voor siliconen en latex; afspoelen hoeft niet. Hoe het per materiaal moet, staat in vibrator schoonmaken.

Laat u ook testen als u nergens last van heeft. Een soa-test is belangrijk na seks zonder condoom, bij een nieuwe relatie of een nieuwe sekspartner, en als u met verschillende mensen seks heeft, bijvoorbeeld drie of meer in een halfjaar. Voor wie met verschillende mensen vrijt, is twee keer per jaar een gangbare maat. Ons advies: houd dat als minimum aan, en test ook als er een nieuwe partner bijkomt.

Vertel elkaar uw testuitslagen, ook als ze goed zijn: ieder maakt daar eigen keuzes mee.

Afspraken maken een test niet overbodig. Ook als u afspreekt om alleen binnen een vaste groep te vrijen, of met condoom daarbuiten, blijft af en toe testen goed. Niet iedereen vertelt misschien alles, en soms schat iemand de kans op een soa verkeerd in. Vertel de dokter dat u met meer mensen seks heeft. Dan weet die welke tests nodig zijn.

Weet ook wat een test niet ziet. Herpes en het virus achter genitale wratten vindt een gewone soa-test niet. U kunt ze dus van elkaar krijgen, ook als u allebei getest bent. Bent u een man die (ook) seks heeft met mannen? Bespreek dan met de huisarts of de GGD ook een test op hepatitis B, hiv en syfilis, vaccinatie tegen hepatitis A en B, en PrEP (een pil tegen hiv). Thuistests bestaan, maar zijn niet allemaal betrouwbaar; die van de huisarts en de GGD wel.

Wilt u met een partner zonder condoom vrijen, doe dan eerst allebei een soa-test. Bij een nieuwe vaste relatie gebruikt u minstens drie maanden condooms, en pas daarna laat u zich samen testen. Sommige polyamoristen spreken zo af met welke vaste partner of partners ze zonder condoom vrijen, en gebruiken bij iedereen daarbuiten wel een condoom. Zo'n afspraak is alleen zo veilig als iedereen zich eraan houdt.

Heeft u een soa, vertel het dan aan de mensen met wie u seks had. Meestal gaat het om de afgelopen twee weken, soms om langer geleden; vraag het de dokter. Dat kan ook anoniem, via partnerwaarschuwing.nl. En heeft u zonder condoom gevreeën met iemand die misschien hiv of hepatitis B heeft, bel dan direct de GGD, de huisarts of de huisartsenpost. Een spoedbehandeling met medicijnen (PEP) kan voorkomen dat u het krijgt, als u er snel bij bent.